
Tin tức
Báo cáo tài chính, Báo cáo tài chính hợp nhất, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, hay bảng cân đối kế toán là những thuật ngữ mà chúng ta đã từng nghe qua nhiều ở rất nhiều nơi, đặc biệt là trong một công ty, doanh nghiệp. Nghe nhiều là vậy, nhưng bạn có hiểu báo cáo tài chính hợp nhất là gì không? và những đối tượng lập báo cáo này là ai? Báo cáo này lập với mục đích gì? Hãy theo dõi bài viết dưới đây để giải tìm câu trả lời cho những nghi vấn trên.
Báo cáo tài chính hợp nhất là loại báo cáo dựa trên cơ sở hợp nhất tất cả các bản báo cáo tài chính riêng lẻ của công ty mẹ và các công ty con. Đối tượng phải lập báo cáo hợp nhất là công ty mẹ nắm giữ trên 50% quyền biểu ở các công ty con, hình thức có thể là sở hữu trực tiếp hay gián tiếp thông qua công ty con khác. Báo cáo tài chính hợp nhất cũng phải được được hiện theo đúng quy định của pháp luật về kế toán đối với các công ty nhà nước hoạt động theo mô hình có công ty con.

Tổng hợp yêu cầu về một bản báo cáo tài chính theo điều 3, thông tư 202/2014/TT-BTC quy định bản báo cáo tài chính hợp nhất phảu đảm bảo trình bày một cách tổng hợp, đầy đủ nhất về kết quả hoạt đọng kinh doanh và luân chuyển tiền tệ trong kỳ kế toán của một doanh nghiệp. Để thông qua đó các nhà đầu tư có thể đưa ra các quyết định quan trọng liên quan đến công tác quản lý, cách thức điều hành các hoạt động kinh doanh và ý định đầu tư trong tương lai
Căn cứ vào điều 6, Thông tư 202/2014/TT-BTC cho thấy thời gian nộp báo cáo tài chính hợp nhất năm cho chủ sở hữu và cơ quan Nhà nước có thẩm quyền trong vòng 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán, thời gian công khai bản báo cáo tài chính hợp nhất là trong vòng 120 ngày tính từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm.
Đối với bản báo cáo tài chính hợp nhất giữa niên độ, thời gian phải nộp cho chủ sở hữu và cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong phòng 45 ngày tính từ ngày kết thúc kỳ kế toán.
Công ty mẹ là đơn vị có lợi ích về chông chúng thuộc lĩnh vực chứng khoán phải nộp, công khai bảo cáo tài chính hợp nhất năm và báo các tài chính hợp nhất giữa niên độ theo quy định của pháp luật về chứng khoán.
Ngoài việc năm được khái niệm về báo cáo tài chính hợp nhất và bản chất của loại báo cáo này, người kế toán của doanh nghiệp hoặc doanh nghiệp cần phải có hiểu biết và nắm vững 16 nguyên tắc cần phải tuân thủ khi lập và trinhg bày báo cáo tài chính hợp nhất theo điều 10, Thông tư 202/2014/TT-BTC.
Công ty mẹ có nhiệm vụ hợp nhất các báo cáo tài chính riêng của mình và tất cả các công ty con thuộc quyền kiểm soát trực tiếp hay gián tiếp trong nước và nước ngoài, trừ các trường hợp sau:
Công ty mẹ chỉ nắm quyền kiểm soát tạm thời vì công ty con chỉ được mua và nắm giữ vì mục đích bán lại trong thời hạn không quá 12 tháng.
Hoạt động kinh doanh của công ty con bị hạn chế trong thời gian hơn 12 tháng, ảnh hưởng đến khả năng chuyển vốn cho công ty mẹ.
Trong trường hợp công ty con có hoạt động kinh doanh không giống với công ty mẹ và các công ty con khác; Công ty con là một Quỹ tương hỗ, Quỹ tín thác, Quỹ đầu tư mạo hiểm hoặc các lĩnh vực tương tự thì công ty mẹ cũng không được loại trừ khỏi bản báo cáo tài chính hợp nhất.
Theo quy định của chuẩn mực kế toán Việt Nam và quy định của các chuẩn mực kế toán khác liên quan, Bản báo cáo tài chính hợp nhất phải được lập và trình bày theo nguyên tắc kế toán như một bản báo cáo tài chính của doanh nghiệp độc lập.
Bản báo cáo tài chính hợp nhất sẽ được lập dựa trên cơ sở áp dụng các chính sách kế toán thống nhất cho các sự kiện và giao dịch trong cùng loại và cùng những hoàn cảnh tương tự trong một tập đoàn

Bản báo cáo tài chính riêng lẻ của công ty mẹ và của công ty con dùng để hợp nhất phải được lập trong cùng một kỳ kế toán.
Kể từ ngày công ty mẹ nắm giữ các quyền kiểm soát đối với công ty con thì kết quả hoạt động kinh doanh của công ty con đó phải được đưa vào bản báo cáo tài chính hợp nhất. Điều này sẽ chấm nếu công ty mẹ không còn nắm quyền kiểm soát công ty con nữa.
Phần sở hữu của công ty mẹ và các cổ đông không được kiểm soát trong tài sản thuần có khả năng xác định được của các công ty con vào ngày mua phải được trình bày theo các giá trị hợp lý.
Trong trường hợp giữa giá trị hợp lý và giá trị ghi sổ tài sản thuần của một công ty con vào ngày mua có sự chênh lệch, công ty mẹ phải có ghi nhận thuế thu nhập doanh nghiệm hoãn lại có thể phát sinh từ giao dịch hợp nhất kinh doanh.
Lợi thế về thương mại hay lãi từ các giao dịch mua rẻ được xác định thông qua khoản chênh lệch giữa giá phí của khoản đầu tư và giá trị hợp lý của tài sản thuần xác định được của công ty con vào ngày mua dưới sự nắm giữ của công ty mẹ.
Sau khi nắm quyền kiểm soát công ty con, nếu công ty mẹ muốn tiếp tục đầu tư vào công ty con nhằm mục đích tăng tỷ lệ về lợi ích nắm giữ, thì phần chênh lêch của giá phí khoản đầu tư thêm và giá trị ghi sổ tài sản thuần của công ty con được mua thêm phải được ghi nhận trực tiếp vào khoản lợi nhâunj sau thuế chưa phân phối và được xem như là các giao dịch của vốn chủ sở hữu. Và công ty mẹ không thực hiện ghi nhận tài sản thuần của công ty con trong trương hợp này theo giá trị hợp lý như thời điểm kiểm soát công ty con.
Lập chỉ tiêu trong bảng cân đối kế toàn hợp nhất và bản báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất thông qua việc cộng trừ từng chỉ tiêu thuộc bản báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và bảng cân đối kế toán của công ty mẹ và các công ty con trong cùng một tập đoàn.
Khoảng chênh lệch giữa số thu từ vấn đề thoái vốn của công ty con và giá trị tài sản thuần của công ty con bị thoái vốn cộng giá trị phần lợi thế về thương mại chưa phân bổ hết được ghi nhận trong kỳ phát sinh.
Khoảng chênh lệch phát sinh do quá trình điều chỉnh các chỉ tiêu thuộc bản báo cáo kết quả kinh doanh sau khi thực hiện toàn bộ các bút toán điều chỉnh phải được kết chuyển vào khoản lợi nhuận chưa phân phối.
Bảng cân đối kế toán là cơ sở để lập báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất.
Nguyên tắc báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất và báo cáo lưu chuyển tiền tệ của công ty mẹ và công ty con: Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất chỉ trình bày các luồng tiền giữa tập đoàn với đơn vị bên ngoài, bao gồm các nhuồn tiền ohats sinh từ giao dịch với các công ty liên kết, liên doanh, các cổ đông và được trình bày trên báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất theo hoạt động kinh doanh, hoạt động đầu tư và hoạt động tài chính.
Các luồng tiền phát sinh từ giao dịch giữa công ty mẹ và các công ty con trong nội bộ tập đoàn phải được loại ra khỏi bản báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất.
Công ty mẹ phải tiến hành chuyển đổi toàn bộ các báo các tài chính của công ty con sang đồng tiền trong báo cáo của công ty mẹ trước khi hợp nhất báo cáo tài chính trong trường hợp báo cáo tài chính của công ty mẹ và công ty con được lập bằng những đồng tiền khác nhau.
Căn cứ để lập bản thuyết minh báo cáo tài chính hợp nhất để giải thích thông tin về tài chính và phi tài chính bao gồm:
Báo cáo tài chính là những loại báo cáo được tổng hơp để phản ánh tình hình về tài sản, ngồn vốn và nợ phải trả cũng như tình hình về tài chính, kết quả hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp trong một kỳ kế toán. Báo cáo tài chính cũng là một phương tiện giúp trình bày và cung cấp thông tin về khả năng sinh lời và tình trạng và tài chính của doanh nghiệp cho chủ doanh nghiệp, nhà cho vay, nhà đầu tư, cơ quan thuế và cơ quan chức năng.

Báo cáo tài chính riêng lẻ và báo cáo tài chính hợp nhất sẽ có những điểm tương đồng về yêu cầu, mục đích và người sử dụng báo cáo tài chính.
Bản báo cáo tài chính tổng hợp được trình bày một cách tổng quát về tình hình và kết quả hoạt động của kỳ kế toán của tập đòa như một doanh nghiệp độc lập và không tính đến ranh giới pháp lý của các pháp nhân riêng biệt là công ty mẹ hay công ty con.
Người sử dụng báo cáo tài chính của công ty mẹ vẫn luôn quan tâm đến tình hình tài chính, kết quả hoạt động kinh doanh của toàn bộ tập đoàn. Vì vậy báo cáo tài chính hợp nhất phải đáp ứng yêu cầu cung cấp những thông tin về kinh tế, tài chính cho những người sử dụng báo cáo tài chính của tập đoàn và bản báo cáo tài chính hợp nhất phải được trình bày và thể hiện các thông tin về tập đoàn như một doanh nghiệp độc lập và không tính đến ranh giới pháp lý của công ty mẹ và công ty con.
>> Xem thêm: Dịch Vụ Kiểm Toán Uy Tín Chính Xác 2022
Sự khác biệt rõ ràng nhất giữa báo cáo tài chính hợp nhất và báo cáo tài chính riêng lẻ là ở các chỉ số mà chỉ xuất hiện ở báo cáo tài chính hợp nhất như lợi thế thương mại, lợi ích của cổ đông thiểu số. Các chỉ số này là kết quả của quá trình hợp nhất các công ty con và công ty mẹ. Và để hiểu thêm về sự khác biệt này, hãy cùng….
Điểm khác biệt lớn nhất giữa hai loại báo cáo trên nằm ở một số chỉ số mà chỉ có ở báo cáo tài chính hợp nhất như lợi thế thương mại ở phần tài sản hay lợi ích của cổ đông thiểu số ở phần nguồn vốn. Các chỉ số trên là kết quả của quá trình hợp nhất các công ty con. Để hiểu thêm về sự khác biệt trên, hãy cùng theo dõi bảng ở dưới đây.
|
Tài sản |
Số tiền |
Nguồn vốn |
Số tiền |
|
A.TS ngắn hạn |
|
A.Nợ phải trả |
|
|
B.TS dài hạn - Đầu tư vào công ty con |
|
B.Vốn chủ sở hữu |
|
|
Tổng tài sản |
|
Tổng nguồn vốn |
|
|
Tài sản |
Số tiền |
Nguồn vốn |
Số tiền |
|
A.TS ngắn hạn |
|
A.Nợ phải trả |
|
|
B.TS dài hạn - Đầu tư vào công ty con 1 - Lợi thế thương mại 3 |
|
B.Vốn chủ sở hữu |
|
|
|
C.Lợi ích của cổ đông thiểu số 2 |
|
|
|
Tổng tài sản |
|
Tổng nguồn vốn |
|
(1) Sau khi hợp nhất các công ty con thì chỉ tiêu “đầu tư vào công ty con” sẽ không còn số tiền hiển thị trên Báo cáo tài chính hợp nhất.
(2) Nếu công ty mẹ năm dưới 100% vốn thì khi công ty con được hợp nhất. Trên bản báo cáo tài chính hợp nhất, chỉ tiêu lợi ích của cổ đông thiểu số trên bảng cân đối kế toán và chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế trên báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất sẽ có một số tiền nhất định.
(3) Chỉ tiêu về lợi thế thương mại trên bảng vân đối kế toán hợp nhất sẽ có một số tiền nhất định nếu giá của phí hợp nhất lớn hơn phần sở hữu của bên mua trong giá trị hợp lý thuần của tài sản, và nợ phải trả xác định tại ngày mua.
Do khi lập báo cáo tài chính riêng lẻ, các khoản đầu tư vào công ty con sẽ được ghi nhận thông qua phương pháp vốn gốc, nhưng khi hợp nhất, nó được lập theo phần vốn cổ đông của công ty mẹ hiện đang sở hữu ở công ty con vào ngày hợp nhất nên có sự khác biệt về con số vốn chủ sở hữu trong khi chủ sở hữu lại không bỏ thêm vốn cũng không hề rút vốn.
Bảng cân đối kế toán riêng lẻ sẽ không xuất hiện chỉ tiêu lợi thế thương mại, trong khi bảng cân đối kế toán hợp nhất lại có.
Nếu quý khách hàng đang có thắc mắc hoặc có nhu cầu cung cấp dịch vụ. Hãy liên hệ với chúng tôi qua số hotline 0848 770 777, Kiểm toán Việt Úc sẽ tư vấn và giải đáp hết tất cả thắc mắc của bạn.